Tachi Papahagi
Tachi Papahagi easti faptu pi 6 di ximedru anlu 1892, Avdela, tu R.Gãrtsia, a muri pi 17 di yanar, anlu 1977, Bucureshti.
Easti cãnãscut lingvistu, folcloristu, lexicograf, etnolog, traducãtor shi publitsistu armãnescu shi romãnescu. Sculii primarã dipisi Avdela, dupu atsea s-dusi s-ãnveatsã tu Ghimnazia-Ianina shi Litseilu di Bituli. La Univerzitatea di Bucureshti u dipisi Facultatea ti Literaturã shi filozofii. La aestã Facultati, prota lucra ca reparator, deapoaa ca asistentu, dotsentu, conferansier shi profesor. Tu aestu chiro eara shi secretar a Delagatsiiljei armãneascã ti problema armãneascã, cari la Conferentsia ti irinji di Parijlji lu deadi Memorandumlu cu titlul: “Armãnjlji ninti di Contractul ti irinji di Parijlji, anlu 1919. Ãn cap a delegatsiiljei eara Gheorghe Murnu.
La anlu 1927 lu ahurhi cursul di etnografii lingvisticã, protlu di ahtari turlii tu Romãnii. Cercetãrli a lui au caracter interdistsiplinar, misticat cu elementi di etnografii, folclor shi dialectologhii. Interesanti suntu cercetãrli a lui cu notili, cu cari da tu shteari ca folclorlu armãnescu s-aleadzi di folclorlu romãnescu. Studiili a lui di etnografii shi folclor suntu ca rezultat a sãnãtoasilor analizi pi teren shi suntu di mari importantsã tu sfera di shtintsa.
Tachi Papahagi li angrãpsi shi li publicã aesti cãrtsã: Armãnjlji di punctu di videari istoric, cultural shi politic, Buc., 1915; La Armãnjlji dit Albanii, Buc., 1915; Antologia Armãneascã, Buc., 1922; Etnografia lingvisticã armãneascã, Buc., 1922; Macedoromãnii icã aromãnii, Buc., 1927; Aromãnjlji. Grai. Folclor. Etnografii, Buc., 1932; Images d’ethnographie roumaine, daco-roumaine et aroumaine, trei tomuri, 1928-1934; Paraleli folcloritsi greco-romãni, 1944 (1977, II); Poezia liricã popularã, Buc., 1967; Dictsionarul dialectului armãnescu - gheneral shi etimologic, Ed. Academiei, Buc., 1963 shi editsiea II, 1974; Grai, Folclor, etnografii, Ed. Minerva, Buc., 1981, iu suntu bãgats shi poetslji di Muluvishtea: Constantin Belemace shi Cola Velo shi creatsia al Marcu Beza. Papahagi featsi mari pidimo ti publicari a literaturãljei armãneascã folcloricã. Tu Biblioteca Nationalã a Aromãnilor “Apostol Mãrgãrit”, li publicã cãrtsãli al Nushi Tulliu, Tachi Caciona shi Zicu A. Araia, shi-al Cola Batzaria.
La anlu 1964, prof. Tachi Papahagi eara tinjisit cu Premii di Stat.
Cu lucrãrli a lui, cum shi cu multili cursuri univerzitari di folcloristicã, etnolingvisticã shi istoria a limbãljei, Papahagi armãni un di nai ma interesantsãi oaminj Armãnj di shtintsã, tu eta XX.